Innowacja pedagogiczna "Matematyka w porach roku ukryta"

Adresatami i są dzieci z grupy przedszkolnej nr II (4/5-latki). Rozpoczęcie projektu nastąpi w październiku 2026r. i trwać będzie do czerwca 2027 roku. Zajęcia projektu odbywać się będą raz w miesiącu.

Charakterystyka i uzasadnienie wprowadzenia innowacji:

Wprowadzenie innowacji jest uzasadnione poszerzaniem wiedzy dzieci w zakresie przyrody i matematyki. Innowacja pedagogiczna „Matematyka w porach roku ukryta” jest odpowiedzią na potrzebę rozwijania kompetencji matematycznych dzieci poprzez aktywne działanie, samodzielne odkrywanie oraz bezpośredni kontakt z otaczającą przyrodą i realizacją nowej podstawy programowej.

Dzieci najskuteczniej uczą się matematyki wtedy, gdy mogą manipulować przedmiotami, porównywać je, przeliczać, mierzyć, klasyfikować, tworzyć własne układy oraz samodzielnie poszukiwać rozwiązań.

Otaczająca przyroda stanowi naturalną i niezwykle bogatą przestrzeń edukacyjną. Liście, kamienie, szyszki, kasztany, żołędzie, patyki, kwiaty czy piasek mogą stać się wartościowymi pomocami dydaktycznymi, dostępnymi dzieciom podczas codziennych spacerów, zabaw w ogrodzie, na podwórku lub w sali. Współczesne dzieci potrzebują nie tylko znajomości cyfr i umiejętności wykonywania prostych działań, lecz także rozwijania logicznego myślenia, orientacji przestrzennej, dostrzegania rytmów i zależności, rozwiązywania problemów oraz wykorzystywania matematyki w codziennych sytuacjach.

Dlatego opracowałam innowację, która pokazuje dzieciom, że matematyka znajduje się wszędzie w kształtach liści, długości patyków, liczbie kamieni, symetrii kwiatów, rytmach tworzonych z darów natury oraz zmianach zachodzących w przyrodzie w kolejnych porach roku.

Opis innowacji:

W ramach innowacji nauczyciel będzie wspierał rozwój kompetencji matematycznych dzieci poprzez organizowanie aktywności wykorzystujących dary natury oraz materiały dostępne w najbliższym otoczeniu.

Zajęcia będą prowadzone przede wszystkim metodą aktywnego działania, zabawy, obserwacji, eksperymentowania, manipulowania przedmiotami, rozwiązywania problemów oraz samodzielnego odkrywania zależności matematycznych.

Innowacja ma charakter dydaktyczny, metodyczny i organizacyjny. Jej celem jest rozwijanie kompetencji matematycznych poprzez odejście od dominacji gotowych kart pracy na rzecz uczenia się przez działanie, doświadczanie oraz rozwiązywanie problemów w naturalnych sytuacjach edukacyjnych.

Jako cel nadrzędny przyjmuje się rozwijanie myślenia matematycznego oraz budowanie pozytywnego nastawienia do matematyki poprzez zabawę, kontakt z naturą, samodzielne odkrywanie i praktyczne działanie.

Innowacja zakłada zarówno pracę indywidualną, w parach, w małych zespołach, jak i działania podejmowane przez całą grupę lub klasę. Stopień trudności zadań może być modyfikowany i dostosowywany do wieku, możliwości rozwojowych oraz indywidualnych potrzeb dzieci.

Dzieci będą realizowały zadania z wykorzystaniem różnorodnych metod pracy:

samodzielnego działania i odkrywania,
manipulowania materiałem naturalnym,
obserwacji przyrodniczych,
eksperymentów i doświadczeń,
zabaw matematycznych i sensorycznych,
gier dydaktycznych,
zadań problemowych,
metod aktywizujących,
elementów kodowania,
zabaw konstrukcyjnych,
pracy projektowej,
działań zespołowych,
praktycznego wykorzystywania matematyki w codziennych sytuacjach.

Realizacja innowacji pozwoli dzieciom dostrzec, że matematyka nie ogranicza się do cyfr oraz działań zapisywanych na kartce, lecz jest obecna w otaczającym świecie i może być odkrywana podczas codziennej zabawy, spacerów oraz kontaktu z przyrodą.

Cele szczegółowe:

Rozwinięcie umiejętności przeliczania elementów oraz posługiwania się liczebnikami porządkowymi i głównymi
Tworzenie, porównywanie i klasyfikowanie zbiorów według określonych cech
Rozwinięcie umiejętności dostrzegania rytmów, sekwencji i regularności
Porównywanie wielkości, długości, ciężaru, liczebności oraz położenia przedmiotów
Rozwinięcie orientacji przestrzennej i umiejętności posługiwania się pojęciami matematycznymi
Wykonywanie prostych działań matematycznych z wykorzystaniem darów naturalnych
Poznawanie i utrwalanie figur geometrycznych oraz zależności przestrzennych
Rozwinięcie umiejętności mierzenia, szacowania i porównywania
Podejmowanie samodzielnych prób rozwiązania problemów matematycznych
Rozwinięcie logicznego myślenia, spostrzegawczości i koncentracji uwagi
Zwiększanie samodzielności, kreatywności i ciekawości poznawczej
Nauczenie się współpracy podczas realizacji zadań w parach i zespołach
Rozwinięcie umiejętności planowania, przewidywania i sprawdzania własnych rozwiązań
Wykorzystywanie matematyki w codziennych sytuacjach i zabawach.

Przewidywane efekty dla dziecka:

rozwiną umiejętność przeliczania elementów oraz posługiwania się liczebnikami porządkowymi i głównymi,
będą tworzyć, porównywać i klasyfikować zbiory według określonych cech,
rozwiną umiejętność dostrzegania rytmów, sekwencji i regularności,
będą porównywać wielkości, długości, ciężar, liczebność oraz położenie przedmiotów,
rozwiną orientację przestrzenną i umiejętność posługiwania się pojęciami matematycznymi,
będą wykonywać proste działania matematyczne z wykorzystaniem materiałów naturalnych,
poznają i utrwalą podstawowe figury geometryczne oraz zależności przestrzenne,
rozwiną umiejętność mierzenia, szacowania i porównywania,
będą podejmować próby samodzielnego rozwiązywania problemów matematycznych,
rozwiną logiczne myślenie, spostrzegawczość i koncentrację uwagi,
zwiększą samodzielność, kreatywność i ciekawość poznawczą,
nauczą się współpracy podczas realizacji zadań w parach i zespołach,
rozwiną umiejętność planowania, przewidywania i sprawdzania własnych rozwiązań,
będą wykorzystywać matematykę w codziennych sytuacjach i zabawach,
dostrzegą zależności matematyczne występujące w przyrodzie

Nauczyciel

wzbogaci swój warsztat pracy o aktywizujące metody rozwijania kompetencji matematycznych,
pozna atrakcyjne sposoby wykorzystywania darów natury w edukacji matematycznej,
rozwinie umiejętność organizowania zajęć opartych na działaniu, obserwacji i odkrywaniu,
będzie miał możliwość systematycznego obserwowania rozwoju dzieci w zakresie kompetencji matematycznych,
zwiększy własną kreatywność podczas planowania zajęć matematycznych,
rozwinie umiejętność dostosowywania poziomu trudności zadań do możliwości dzieci
będzie częściej wykorzystywał edukację outdoorową oraz naturalne materiały dydaktyczne,
wzbogaci zajęcia o elementy kodowania, eksperymentowania, pracy projektowej i zabaw sensorycznych,
wzmocni współpracę z rodzicami poprzez zachęcanie do podejmowania prostych aktywności matematycznych w domu i podczas spacerów,
osiągnie satysfakcję z obserwowania postępów dzieci oraz ich rosnącego zainteresowania matematyką.

Ewaluacja

W celu uzyskania informacji zwrotnej, nauczyciel przeprowadzi:

rozmowy z dziećmi na temat realizowanych zadań,
obserwację dzieci,
rozmowy z rodzicami,
analiza wytworów pracy dzieci
analizę Kart obserwacji dzieci,
arkusz Samooceny Nauczyciela,
rozmowy z pozostałymi nauczycielami pracującymi w grupie

W czasie realizacji innowacji przeprowadzone zostaną 32 zabawy, aktywności i zadania matematyczne, podzielone na cztery tematyczne misje:

Misja I – Jesień

Dzieci wykorzystują jesienne dary natury do przeliczania, klasyfikowania, porównywania, układania rytmów, tworzenia zbiorów oraz wykonywania prostych działań matematycznych.

Misja II – Zima

Dzieci rozwijają umiejętności matematyczne poprzez zimowe obserwacje, doświadczenia, mierzenie, porównywanie wielkości, orientację przestrzenną oraz rozwiązywanie zadań inspirowanych zimową przyrodą.

Misja III – Wiosna

Dzieci obserwują zmiany zachodzące w przyrodzie, tworzą sekwencje, kodują, mierzą, klasyfikują oraz odkrywają rytmy, symetrię i zależności występujące w świecie roślin.